X
Narodowy Spis Powszechny Ludnoci i Mieszka 2021
RSS facebook
BIP Biuletyn Informacji Publicznej

eUrząd

ePUAP
Znajdź żłobek

Pogoda Serwis pogodowy IMGW
Miejski Ośrodek Kultury
Miejska Biblioteka Publiczna
Miejskie Centrum Sportu i Rekreacji
MMKS Nowy Targ
Nowy Targ - stolica Podhala miasto z 670-letnią historią, określane przez wszystkich Górali jako Miasto.

» więcej o mieście

Nasze Osiągnięcia

ISO9001:2015

#ekoLiderzy2018

JP II Nowy Targ
Nad Dunajcem
Album-Ocalic
NT Szlak Rowerowy
Rowerowy Nowy Targ
PAP Samorząd
Miejska Orkiestra
nowytarg24.tv
PPUZ
NFOŚiGW
Czyste spalanie
Amazonki
Fundacja im. A. Worw
Aeroklub
WKU Nowy Targ
Pakiet dla średnich
Malopolska

Google Translate - tłumaczenie maszynowe strony:

           
Aktualnie stronę ogląda osób: 95

Stefan Dekański
  17-02-2012

Dekański Stefan Zygmunt - / 1899 - 1966/ - Lwowiak, inżynier, kierownik Elektrowni Miejskiej w Nowym Targu

Miasto Nowy Targ miało w swojej długiej historii wiele zasłużonych postaci, które przyczyniały się do jego rozwoju. Często były to osoby, których życiowe losy związane z wydarzeniami historycznymi, sprawami rodzinnymi czy zawodowymi przyprowadziły do naszego miasta.

Jedną z takich osób dzisiaj już znanych nielicznym nowotarżanom ze starszego pokolenia jest inż. Stefan Zygmunt Dekański.

Urodził się 30 kwietnia 1899 r. we Lwowie. Ojciec jego Stanisław Dekański ur. 21 września 1860 r. w Struży w Królestwie Polskim uczęszczał do Gimnazjum w Bochni (klasy I -IV) a klasy V-VIII ukończył w Gimnazjum św. Anny w Krakowie, w którym 24 VI 1881r. zdał egzamin dojrzałości. Po ukończeniu medycyny został lekarzem kolejowym. Zmarł we Lwowie w grudniu 1939 r.

Matka Olga de Zotta wywodziła się z rodziny szlacheckiej z Bukowiny w Rumunii - prowadziła gospodarstwo domowe - zmarła w grudniu 1920 r.

Liczna rodzina, bo Stefan miał czworo rodzeństwa: brata Kazimierza i trzy siostry, Olgę, Helenę i Irenę, mieszkała we Lwowie przy ul. Leśnej 18.

W latach 1907 - 1910 Stefan uczęszczał do szkoły powszechnej, a od 1911 do 1918 r. do C.K. VII Gimnazjum klasycznego we Lwowie, które ukończył 1 VI 1918 r. uzyskując świadectwo dojrzałości „z odznaczeniem”. Na świadectwie zapisano również, że w 1915 r. ukończył kursy naukowe dla szkół średnich galicyjskich w Wiedniu, gdzie oprócz podstawowych przedmiotów: języka polskiego, matematyki, religii, geografii, historii i historii naturalnej uczył się trzech języków - łaciny, greki i języka niemieckiego. Po zdaniu matury Stefan posiadający zdolności w kierunku nauk ścisłych rozpoczął studia w 1918 r. na Politechnice Lwowskiej, na Wydziale Mechanicznym, specjalność Dział Silnych Prądów. Wśród jego profesorów byli wybitni naukowcy, którzy odegrali później ważne role w niepodległej Polsce, żeby wspomnieć tylko profesorów Ignacego Mościckiego, Kazimierza Bartla, Zygmunta Klemensiewicza czy Kazimierza Idaszewskiego. Profesor Ignacy Mościcki - późniejszy Prezydent RP uczył Stefana „wybranych działów z techniki wysokiego napięcia”.

Po ukończeniu studiów 1 III 1925 r. rozpoczął pracę jako inżynier elektryk w Kolejowych Warsztatach Głównych we Lwowie z płacą miesięczną 220 zł. Pod koniec 1926 r. został przeniesiony do Dyrekcji Okręgowej Koleji Państwowych we Lwowie, gdzie pracował w Dziale Silnych Prądów, którego kierownikiem został w 1931 r. W tym też roku 3 listopada urodził się z małżeństwa z Janiną z d. Szamota[1] ich jedyny syn Jerzy.

Na tym stanowisku pracował do końca 1939 r. Wtedy też poważnie zachorował na płuca i został zwolniony z pracy w lutym 1940 r. W listopadzie 1940 r. objął posadę inżyniera w „Ukrkommunieenerga” we Lwowie, gdzie pracował do końca czerwca 1941 r.

Wkroczenie wojsk niemieckich do Lwowa przerwało jego pracę, a następną posadę objął od 4 VIII 1941 r. w Zakładzie Elektrycznym Okręgu Lwowskiego zwanym „Lemberger Überlandnetz” Pogarszający się znów stan jego zdrowia spowodował, że uzyskał zwolnienie z pracy  - 22 VIII 1942 r. przybył do Nowego Targu, gdzie objął stanowisko kierownika Elektrowni Miejskiej. Pozostał nim również gdy 31 VIII 1948 r. Elektrownia Miejska przejęta została przez Okręgowy Zakład Elektryczny Krakowski przemianowany następnie na Zakład Sieci Elektrycznej Kraków - Teren. Na stanowisku kierownika Rejonu Sieci Elektrycznych w Nowym Targu pracował do czasu przejścia na emeryturę w 1965 r. Doceniany jako fachowiec wysokiej klasy sprawiało, że będąc bezpartyjny utrzymywał się tak długi czas na kierowniczym stanowisku. Jednocześnie był bardzo lubiany przez współpracowników i podwładnych, którzy w dniu imienin 2 IX 1944 r. dedykowali mu specjalnie napisany z tej okazji wiersz pt. „ Elektrownia”, jedyny chyba w historii napisany o Elektrowni Miejskiej. Warto go z pewnością przeczytać.

 

„Elektrownia”

Miarowym rytmem drgają maszyny,
Kręcą się w pędzie transmisje, turbiny,
Energię tworzą generatory,
Gnają szalonym pędem motory,
I dzień się nowy do pracy budzi
Sławiąc swym tempem - najlepszego z ludzi!

            Z całego miasta tu biegną przewody,
            Ze wszystkich źródeł tu spływają wody,
            By w tej ukrytej przed światem alchemii
            Żywioł - w energię twórczą się zmienił!

A tym procesem - jeden mózg kieruje,
A jego tętnem - rój maszyn pulsuje,
I gnając naprzód w opętańczym pędzie -
Sławią to imię, tak czczone dziś wszędzie!

            Jest pośród maszyn gabinet mały,
            W nim wszelkie plany, projekty powstały,
             By wszystkich ludzi jasnością obdarzyć,
            Aby przy świetle każdy mógł pogwarzyć,
            Przeczytać książkę, czy z gazet nowiny,
            Podziwiać cuda techniki, wyczyny ...

Do tego centrum, gdzie jest ruchu głowa,
Płyną dziś szczere i serdeczne słowa
Od wszystkich, których elektryczność budzi,
By sławić imię - najlepszego z ludzi!

            Więc przede wszystkim od swoich podwładnych
            Przyjm dziś „Mocarzu energii wszechwładnej”
            Szczere, serdeczne, choć proste życzenia:
            „By się spełniły wszelkie Twe pragnienia!”

Dłoń spracowana tak pięknie nie umie
Sławić zalety w heksametrów szumie,
Prząść cudne myśli i budzić nadzieje -
Gładzić je w sexty, jamby i horeje...
Lecz szczerze, prosto i ot tak od ręki
Za złote serce Twe - składa Ci dzięki!

            Niech te życzenia mkną w świat po przewodach,
            Niech je kołyszą fale w górskich wodach,
            Niech je śpiewają dynamomaszyny,
            Serc naszych gorąc niech pędzi turbiny,

Niech ją w moc zmienią generatory,
Niech ich szczerością wirują motory,
Bo w sercach naszych wdzięczność się dziś budzi,
Że naszym szefem - jest najlepszy z ludzi!!

 

         /  Na koniec autor, znając Twe pragnienie
            Wyraża jedno gorące życzenie:
            „Aby, gdy wojna ustanie w pochodzie
            Znów Ciebie ujrzał w drogim nam, Lwim Grodzie!
            By zapomniane witając ulice,
            Stał się Twym uczniem we Lwowskiej Technice!.../    

                                                                                         / Z.K./

 

Naszemu kochanemu przełożonemu, Panu Inżynierowi Stefanowi Dekańskiemu, najlepszemu z ludzi - wraz  z serdecznymi życzeniami w dniu Jego Imienin,

                                               pracownicy Elektrowni w N.Targu,

Nowy Targ, dnia 2.IX.1944.                             

 

I tak lubiany szef, „najlepszy z ludzi!” zmarł w Nowym Targu 22 IV 1966r. Spoczął obok żony (zmarła 9 XI 1950r.) na nowotarskim cmentarzu w kwaterze nr 33 nie doczekawszy się czego życzył mu Z.K. - młody autor wiersza

 „Aby gdy wojna ustanie w pochodzie
Znów Ciebie ujrzał w drogim nam, Lwim Grodzie!
By zapomniane witając ulice,
Stał się Twym uczniem we Lwowskiej Technice!.../

 

Ich syn Jerzy Dekański, absolwent AGH w Krakowie, długoletni inżynier w Nowotarskich Zakładach Przemysłu Skórzanego zmarł 15.01.2008r. kończąc linię rodu Dekańskich herbu Sas w Nowym Targu.

 

Materiały źródłowe:

  1. Dokumenty ze zbiorów rodzinnych Jerzego Dekańskiego:
  2. Życiorys ( własnoręcznie napisany),
  3. Ankieta personalna,
  4. świadectwa szkolne w tym świadectwo dojrzałości,
  5. indeksy z Politechniki Lwowskiej,
  6. świadectwa i zaświadczenia z pracy,
  7. Drzewo genealogiczne Familii Dekańskich
  8. zdjęcia    

 



[1] Żona Stefana, Janina pochodziła ze znanej rodziny - jej ojciec Józef ur. w 1859 r. w Lublinie był generałem majorem rosyjskiej piechoty, a później generałem Dywizji Wojska Polskiego - frontowcem, który uzyskał najwyższe honory i odznaczenia bojowe, od lipca 1919 r. do kwietnia 1921 r. był dowódcą Twierdzy Brześć n/Bugiem, a w czasie Bitwy Warszawskiej dowodził załogą Twierdzy Modlin. Tradycje te kontynuował jego syn Andrzej /brat Janiny/, który jako porucznik 13 Pułku Ułanów Wileńskich poległ w kampanii wrześniowej 24 IX 1939 r. w Bitwie pod Suchowolą (powiat Zamojski). Drugi brat Stanisław wyświęcony na kapłana 9 IV 1933 r. w Krakowie był długoletnim proboszczem w Parafii Frydrychowice k. Bielska.











Urząd Miasta Nowy Targ, 34-400 Nowy Targ ul. Krzywa 1, tel. 18 2611200
© 2009 Informatyka - Jeżeli widzisz błąd na stronie napisz o tym do nas
Polityka cookies i innych podobnych technologii
Klauzula informacyjna RODO
Deklaracja Dostępności
SLE